Türkiye Don Takvimi

  Zirai Don Uyarı Sistemi | 4 Günlük Zirai Don Risk Tahmin Haritaları | Türkiye Don Takvimi
Don Olayından Korunma Yöntemleri | Zirai Don Hadisesinde Kritik Saatler | Amaç ve Bilgi


Haritalar

Don Risk Haritaları

Bölgeler

İstasyonlar

İlkbahar en geç ve sonbahar en erken don tarihleri ile donlu geçen günlerin grafikleri ve eğim çizgileri verilmiştir. 1970-2006 yılları arasında Jülyen Takvimine göre düzenlenmiştir.

Her ne kadar 37 yıllık periyotta bazı istasyonlarda ilkbahar ve sonbaharda don görülmese de bu ileride görülmeyeceği anlamına gelmemektedir.

Amaç ve Bilgi

Bilindiği gibi ziraî meteorolojinin en önemli görevlerinden bir tanesi de, kültür bitkilerinin değişik devrelerinde zararlı iklim şartlarından korunmasına yardımcı olmaktadır.

Meteorolojik faktörlerin etkisiyle meydana gelen zararlar arasında kültür bitkilerinin gelişme devresinde zaman zaman ortaya çıkan don olaylarının büyük önemi vardır.

Her bitkinin don olayından gördüğü zarar, çeşidine ve gelişme durumuna bağlı olarak değişir. -15 °C den sonra ağaçların gövdesinde ve kabuklarında çatlamalar oluşmaya başlar. Zeytin ağaçları -10 °C de en fazla 1-2 saat sonra ölür.

Don olayından en çok erken uyanan meyve ağaçları, muz ve narenciye bahçeleri, sebze fideleri ve seralarda yetiştirilen süs bitkileri ile turfanda sebzeler zarar görür.

  • Don olayı: Standart siperler içerisinde ölçülen hava sıcaklığının 0 °C ve altına düşmesiyle meydana gelen olaydır.
  • Donlu gün: Standart siper içi hava sıcaklığının 0 °C nin altına düştüğü günlere denir.
  • En erken don tarihi: Sonbahar döneminde görülen ilk don olayıdır.
  • En geç don tarihi: İlkbahar döneminde görülen son don olayıdır.

Bu Çalışmanın Amacı

Geçmiş veriler analiz edilerek istasyonlara göre

  • Haftalık don görülme risklerinin tespit edilmesi
  • İlkbahar ve sonbahar en geç, en erken ve ortalama don tarihleri
  • Donlu geçen gün sayıları

tespitiyle üreticilerimize ziraî faaliyetlerin her aşamasında (bahçe tesisi, uygun çeşit ve türlerin seçimi, sulama, ilaçlama vb.) yardımcı olmaktır.

Çalışma Hakkında Bilgi

Çalışma 1970 – 2006 yılları arasını kapsamaktadır. Günlük minimum sıcaklık verileri kullanılmıştır. Eksik olan veriler yerine uzun yıllar günlük minimum sıcaklık ortalamaları alınmıştır.

Veriler değerlendirilerek ilkbahar ve sonbahar ayları için en geç, en erken ve ortalama don tarihleri çıkarılmıştır. Aylara göre haftalık don gerçekleşme yüzdeleri ile donlu geçen gün sayıları da tespit edilmiştir.

Toplam 227 istasyonun verileri kullanılmıştır.

Zirai Don Hadisesinde Kritik Saatler

Don riski örnek grafiği
Sıcaklığın gün içinde düşüşü genellikle öğleden sonra başlayıp, gece yarısından itibaren kritik seviyenin altına düşer. Düşüş gündoğumuna kadar sürer. Bu düşüş, gökyüzünün açık yada kapalı olmasına, rüzgar şiddetine, havadaki nispi nem oranına, yağışa, topografyanın güneşe karşı konumuna göre hızlı yada yavaş olabilmektedir. Sıcaklığın en düşük olduğu saatler sabaha yakın saatler olup genellikle gündoğumundan hemen önce pik değere ulaşmaktadır. Tarımsal üretiminde meydana gelen zararlar, genellikle bu aralıkta meydana geldiğinden, üreticilerimizin tedbirlerini bu periyot için planlaması, meydana gelebilecek zararı en aza indirecektir.

Zirai Don Sınıflandırması

2 m siper içi sıcaklığına göre bitkiler için don sınıflandırması;

  • Hafif don: 0 °C ila -2.2 °C,
  • Orta kuvvette don: -2.2 °C ila -4.4 °C
  • Kuvvetli don: -4.4 °C’den daha düşük.


Dünya Meteoroloji Teşkilatı - WMO Avrupa Orta Vadeli Hava Tahminleri Merkezi - ECMWF Avrupa Meteoroloji Uyduları İşletme Teşkilatı - EUMETSAT WMO Dünya Hava Tahmini Bilgi Servisi WMO Kuvvetli Hava Olayları Bilgi Merkezi Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatı

TSE 9000 Akreditasyon Sertifikası Bu site görme engelli dostudur Devletin Kısayolu Ulusal Ulaştırma Portalı T.C. Başbakanlık İletişim Merkezi (BİMER)

©MGM, Meteoroloji Genel Müdürlüğü, 1998-2014

22

Kütükçü Alibey Caddesi No:4 06120 Kalaba, Keçiören/ANKARA TEL:+90 312 359 75 45 FAKS:+90 312 360 25 51